SunSpec Modbus: een registerkaart voor veel omvormers

SunSpec Modbus is een open registerkaart die veel omvormermerken delen, zodat één uitleeslogica zowel een SolarEdge als een SMA of Fronius uitleest. In plaats van per fabrikant een aparte adreslijst te leren, leer je één opbouw: een vaste "SunS" marker, een Common Model dat het apparaat benoemt, en daarna één of meer modellen met de meetwaarden. Voor een installateur met een gemengd omvormerpark is SunSpec Modbus precies wat merk-neutrale monitoring haalbaar maakt. Deze gids legt uit wat SunSpec is, hoe de registerkaart (register map) is opgebouwd, het verschil tussen int+SF en float, welke merken op welke poort luisteren, en hoe je dat allemaal in één dashboard krijgt.

Bijgewerkt: augustus 2026.

Belangrijkste punten

• SunSpec is één open registerkaart die SolarEdge, SMA, Fronius, GoodWe en anderen via Modbus tonen, herkenbaar aan de ASCII marker "SunS".
• De meeste merken luisteren op Modbus TCP poort 502, maar SolarEdge gebruikt 1502; een gateway die 502 aanneemt faalt daar stil.
• Op het int+SF profiel is elke waarde een geheel getal met een aparte scale factor; vergeet je die, dan klopt je waarde een factor tien niet.

Wat is SunSpec over Modbus?

SunSpec over Modbus is een open informatiemodel, uitgegeven door de SunSpec Alliance, dat vastlegt hoe een omvormer of energiemeter zijn data in Modbus holding registers aanbiedt. In plaats van dat elke fabrikant een eigen adreslijst verzint, toont een SunSpec-apparaat een voorspelbare keten van "modellen": eerst een marker en een Common Model, daarna apparaat-specifieke modellen zoals een omvormer of een meter. Een Modbus-client leest die keten met function code 03 (read holding registers) over Modbus TCP of RS485 RTU.

De kaart staat niet op een willekeurig adres. Een SunSpec-kaart begint op één van drie basisadressen in de holding registers, 0, 40000 (0x9C40) of 50000 (0xC350), en de eerste twee registers bevatten de ASCII-tekst "SunS" (0x53756E53) als vaste marker, volgens de SunSpec Device Information Model Specification. Een client bevestigt zo dat hij met een SunSpec-apparaat praat voordat hij de rest van de keten doorloopt.

Waarom SunSpec telt voor een gemengd omvormerpark

De waarde van SunSpec is dat het veel merk-specifieke integraties samenvouwt tot één. Een installateur die een portfolio aan locaties monitort, heeft zelden overal hetzelfde merk. Zonder gedeeld model betekent elk merk een aparte registerkaart, een aparte parser en aparte onderhoudslast. SunSpec maakt daar één uitleeslogica van die over compliant apparaten heen werkt.

Die gedeelde kaart wordt in Nederland extra relevant nu de salderingsregeling per 1 januari 2027 stopt (Rijksoverheid). Eigen verbruik sturen en op productie afregelen bij netcongestie of negatieve prijzen vraagt om lokale, realtime data, en niet om een fabrikantportal dat pas na een kwartier bijwerkt. De pillar zonnepanelen monitoring met Modbus geeft de bredere context; dit artikel is de protocollaag eronder.

Hoe de SunSpec registerkaart is opgebouwd

De SunSpec-kaart is een keten van blokken, geen platte lijst, en die keten heeft op elk compliant apparaat dezelfde vorm. Hij start op register 40001 (logisch) met de SunS marker, dan het Common Model (Model 1), dan één of meer apparaatmodellen, dan een end marker. Model 1 is verplicht en bevat fabrikant, model, serienummer en firmwareversie, volgens de SunSpec Information Model Specification, zodat je elk apparaat kunt identificeren voordat je één meting leest.

Elk model in de keten begint met een header van twee registers: een model-ID en een lengte. De apparaatmodellen die voor zonne-energie tellen zijn de omvormermodellen 101 (1-fase), 102 (split-fase) en 103 (3-fase), plus de metermodellen 201, 202 en 203. Omdat elk model zijn eigen lengte meldt, loopt een correcte client de keten door, leest elke header en springt vooruit met de opgegeven lengte tot de end marker (model-ID 0xFFFF). Daarom verschuiven exacte adressen per apparaat: de positie van een omvormermodel hangt af van welke modellen ervoor staan.

int+SF versus float: twee smaken van dezelfde kaart

SunSpec levert de omvormermetingen in twee coderingen, en de verkeerde kiezen is een veelvoorkomende bron van onzinwaarden. Het int+SF profiel gebruikt modellen 101, 102 en 103: elke waarde is een 16-bits geheel getal met een apart scale factor register. Het float profiel gebruikt modellen 111, 112 en 113: elke waarde is een IEEE 754 32-bits float over twee registers, zonder scale factor.

Op int+SF is een scale factor (sunssf) een signed 16-bits geheel getal dat als exponent van tien werkt. De reele waarde is de ruwe registerwaarde maal tien tot de macht van de scale factor, zoals vastgelegd in de SunSpec specificatie en de SMA SunSpec Modbus Technical Information. Leest AC vermogen 550 en de scale factor W_SF 1, dan is de reele waarde 550 maal tien tot de macht 1, dus 5.500 W. Mis je die vermenigvuldiging, dan rapporteer je 550 W op een string van 5,5 kW.

40083

ruwe waarde (AC vermogen)

40084

scale factor (W_SF)

5500 W

reele waarde

int+SF is compact en breed ondersteund, en daarom de standaardkeuze voor een gemengd park. float is makkelijker te verwerken in software omdat er geen scale factor bij komt, maar gebruikt twee registers per waarde en wordt door iets minder clients ondersteund. Kies één profiel en pas het consistent toe over het hele park.

De SunSpec registers die je echt leest

De registers hieronder zijn het typische int+SF omvormermodel (Model 103, 3-fase). Behandel de adressen als de standaardopbouw na het Common Model, en bevestig ze met een testpoll of de fabrikant-registerkaart, want de exacte offset hangt af van de modelketen op dat apparaat. Lees ze met function code 03.

Voor een bruikbare monitoringset zijn vier waarden genoeg: AC vermogen voor realtime output, totale energie voor opbrengst, de bedrijfstoestand voor foutdetectie en de netfrequentie voor basis-netkwaliteit. Wil je ook teruglevering en verbruik, lees dan het SunSpec metermodel (201 tot 203) van de aangesloten meter, dat dezelfde registerlogica volgt.

Welke merken spreken SunSpec, en op welke poort

De meeste merken tonen SunSpec over Modbus TCP op poort 502, de IANA-standaardpoort, maar ze zijn het niet allemaal eens. De vaakst gemaakte veldfout is een gateway op poort 502 richten voor een merk dat elders luistert. SolarEdge is de klassieke uitzondering: het bedient SunSpec op poort 1502, dus een client die vast op 502 staat krijgt geen verbinding en geen foutmelding die uitlegt waarom. SolarEdge is groot in Nederland, dus dit raakt veel installateurs.

Dekking wisselt ook per model en firmware. SMA (Sunny Boy, Tripower) toont een eigen profiel naast SunSpec, Fronius GEN24 is puur SunSpec in int+SF of float, en GoodWe en SolaX dekken SunSpec deels. Voor de merk-specifieke aanzetstappen behandelen de SolarEdge Modbus gids, de SMA Modbus gids en de Fronius Modbus gids elk apparaat in detail.

Niet-ingevulde registers herkennen

Een SunSpec-apparaat laat niet-ondersteunde waarden niet leeg. Het geeft een vaste sentinel terug, en een sentinel als echt getal lezen is nog een manier waarop grafieken misgaan. Volgens de SMA SunSpec Modbus Technical Information geeft een niet-ingevulde int16 de waarde 0x8000, een uint16 geeft 0xFFFF, een acc32 die niets heeft geaccumuleerd geeft 0x00000000, en een niet-ingevulde scale factor geeft 0x8000.

De praktische regel: toets elke waarde eerst tegen zijn sentinel, behandel hem als ontbrekend bij een match, en pas pas daarna de scale factor toe en sla op. Zo vervuilt een deels-gevuld apparaat (gebruikelijk bij kleinere 1-fase units) je dataset niet.

Van SunSpec naar één dashboard

Voor één omvormer is een Modbus-client op een laptop of een Home Assistant Modbus integratie genoeg, en generieke SunSpec-integraties worden veel gebruikt door prosumers (zie ook de Tweakers-draad over SunSpec-monitoring). De registerlogica is dezelfde als hierboven: vind de SunS marker, loop de modelketen door, pas scale factors toe, filter sentinels.

Voor een groeiend park over meerdere locaties en merken wordt een vaste gateway per locatie praktischer dan een laptop. Een ModbusCloud Gateway (zie de Gateway pagina) hangt op het lokale netwerk, opent een Modbus TCP sessie naar elke omvormer op de juiste poort, loopt de SunSpec-keten door, past de scale factors toe en stuurt de waarden versleuteld naar één dashboard. Omdat de kaart gedeeld is, consolideert een gemengd park van SolarEdge, SMA, Fronius en GoodWe in één overzicht in plaats van vier fabrikantportals.

De business case is de open standaard zelf. Eén registerlogica leest elke SunSpec-compliant omvormer, dus een nieuw merk toevoegen is een poortwijziging, geen nieuwe integratie. Lokale, realtime productiedata is ook de basis voor accusturing, dynamische tarieven en terugregelen bij netcongestie, allemaal zaken die data vragen die het fabrikantportal je niet op het gewenste interval geeft.

Veelgestelde vragen

SunSpec Modbus is de laag die merk-neutrale zonnemonitoring realistisch maakt. Leer de kaart één keer, de SunS marker, het Common Model, de omvormermodellen, de scale factors, de sentinels en de poort per merk, en je leest vrijwel elke string-omvormer zonder fabrikantaccount. De ModbusCloud Gateway maakt van die gedeelde kaart één dashboard, zodat een gemengd park van SolarEdge, SMA, Fronius en GoodWe één overzicht wordt in plaats van vier portals.